Page 822 - Proceedings Collega2023

bagi menentukan sukatan bahan-bahan yang digunakan untuk membuat kuih. Informan tidak
menggunakan sukatan tertentu kerana kuih-muih yang dibuatnya dalam kuantiti yang sedikit. Contohnya,
kuantiti sagu, kelapa parut dan gula yang digunakan tidak diukur dengan ukuran yang standard. Informan
menggunakan konsep anggaran, iaitu jika sagu yang digunakan ialah satu paket, kelapa parut yang
digunakan pula ialah dalam anggaran satu mangkuk besar. Bagi merendam sagu, kuantiti air juga tidak
diukur, tetapi air yang digunakan perlulah menenggelamkan sagu tersebut. Begitu juga dengan
penggunaan gula melaka yang digunakan bagi menghasilkan inti kuih abok-abok. Penggunaan gula
melaka, gula putih dan garam adalah bergantung kepada kehendak individu itu sendiri. Bagi individu yang
sukakan kuih yang bersifat manis, misalnya kuantiti gula merah dan gula putih boleh dimasukkan dalam
kuantiti yang lebih banyak. Kuantiti bahan yang digunakan oleh informan 1 dinyatakan seperti berikut,
iaitu:

“Tapi kuih ni makcik buat tak ada timbang-timbang. Agak-agak, pastikan sagu
tenggelam. Masukkan kelapa parut ni dalam mangkuk. Campur. Kuih ini tak
ada sukatan, main agak-agak. Sebab nak buat kuih sikit” (Informan 1).

Dalam menghasilkan kuih getas-getas, informan 1 masih menggunakan konsep anggaran dan
keseimbangan bahan. Bahan-bahan dianggarkan supaya adunan kuih tidak terlalu keras atau lembik
sehingga menjadikan kuih getas-getas yang digoreng pecah, meletup dan menyerap minyak. Tepung pulut
pula mempunyai tekstur melekit dan menjadikan kuih getas-getas lebih kenyal. Penggunaan santan pula
adalah sebagai bahan melembutkan adunan kuih dan memberikan rasa lemak kepada kuih getas-getas.
Santan merupakan bahan bersifat cecair pula tidak boleh diletakkan terlalu banyak kuantitinya.
Penambahan cecair yang berlebihan dalam adunan kuih boleh menjadikan kuih tersebut cair sehingga
menyukarkan proses menguli dilakukan. Proses menguli dengan menggunakan tangan membolehkan
informan merasa dan memerhati tekstur adunan tersebut. Bahan-bahan yang didapati kurang ditambah
dari semasa ke semasa bagi memastikan adunan kuih menepati tekstur yang diingini. Informan 1
menyatakan konsep anggaran bahan seperti berikut:

“Jangan terlebih tepung, nanti jadi keras. Kalau lebih kelapa, jadi sedap kuih ni,
lemak. Kalau tepung pulut kurang, dia akan jadi pecah bila digoreng. Kena
seimbang, jangan banyak, jangan kurang sangat…Santan anggaran guna
sampai campuran ni boleh dikepal, masukkan sikit-sikit. Kalau rasa keras lagi,
campur santan. Jangan banyak santan, benyek, susah nak uli” (Informan 1).

Pendekatan mengukur bahan pula dilakukan oleh informan 2 dalam menghasilkan kuih kole
kacang. Konsep ukuran yang digunakan ialah menggunakan cawan atau mangkuk. Menurut informan 2,
beliau akan mengukur bahan menggunakan cawan, berbanding ukuran berdasarkan mangkuk kerana
menghasilkan sukatan yang lebih tepat. Ukuran berdasarkan cawan lebih mudah berbanding penggunaan
ukuran metrik seperti liter atau mililiter. Penggunaan cawan lebih mudah diingati berbanding sukatan
metrik yang lebih sukar disebut atau diingati. Penggunaan ukuran menggunakan mangkuk biasanya akan
menghasilkan kuantiti kuih yang lebih banyak. Bahan-bahan yang disukat juga mempunyai kuantiti yang
lebih berbanding penggunaan sukatan cawan. Walau bagaimanapun, sukatan yang digunakan juga masih
menggunakan konsep anggaran dan tidak terikat sepenuhnya kepada ukuran menggunakan cawan. Jika
bahan-bahan yang digunakan masih tidak cukup, bahan-bahan tersebut boleh ditambah mengikut
kesesuaian. Penggunaan ukuran juga mestilah konsisten, sama ada menggunakan cawan atau mangkuk.
Konsep pengukuran tersebut dinyatakan seperti yang berikut:

International Conference on Local Wisdom of the Malay Archipelago (COLLEGA 2023) Page - 809 -