Page 256 - 001

นโยบายสาธารณะ: แนวคิดพื้นฐาน ขอโตแยงกระบวนการนโยบาย และระเบียบวิธ ยศธร ทวีพล
ี
Public Policy: Basic Concepts, Policy Process Arguments and Methodology

กระบวนการนโยบายมีจุดแข็งหลายประการ

กระบวนการนโยบายสาธารณะถือวามีจุดแข็งหลายประการ อาทิ ความเปนทางการของวงจร

นโยบาย ซึ่งเริ่มจากการนิยามปญหาจนกระทั่งมาสูการนิยามวาระนโยบาย ความเปนทางการทำให
กระบวนการนโยบายมีกรอบการศึกษานโยบายสาธารณะอยางชัดเจนและมีศักยภาพจัดการกับปญหา

สาธารณะที่ซับซอนและรุนแรง อาทิ ความยากจน การอพยพ การเหยียดชนชั้น การศึกษา
อาชญากรรม สาธารณสุข เศรษฐกิจ ตลอดจนมิติคุณคาทางวัฒนธรรมและสังคม รวมถึงการจัดการกับ


ความขัดแยงทางผลประโยชนของสังคม (Birkland, 2007: 71) และมุมมองอันแตกตางกันของกลุมผูม ี
สวนไดสวนเสียตอนโยบายสาธารณะ จนสามารถสะทอนความตองการ ความเขาใจตอกลุมผูมีอำนาจ

และการปฏิสัมพันธกับวาระนโยบายสาธารณะของผูมีอำนาจกลุมตางๆ ทางสังคม

ตลอดจนการสรางความไดเปรียบและการตอรองผลประโยชนที่เปนการแขงขันและการเรยนรู
ี
ื
ของกลุมทางสังคมโดยการถกเถียงเพ่อผลักดันวาระนโยบายสาธารณะ (Head, 2022: 8; Birkland,
2007) การตระหนักตอความคิดเชิงวิพากษ การใหความสำคัญกับผูมีสวนเกี่ยวของในกระบวนการ

นโยบายระดับปจเจกบุคคลและกลุม (Cairney and Weible, 2017: 625) การกำหนดนโยบายอยางม ี
ประสิทธิภาพ การสรางทางเลือกนโยบาย การกำหนดการตัดสินใจนโยบาย โดยใชการวิเคราะหตนทุน

ผลประโยชนในการตัดสินใจ การระบุทางเลือก การระบุปญหา การกำหนดปญหา การนิยามปญหา
การศึกษาการปฏิสัมพันธของสวนตางๆ ในนโยบาย การประยุกตใชนโยบายสาธารณะ การนำนโยบาย
ไปปฏิบัติ การสรางองคความรูในระบบนโยบายหลักและระบบนโยบายสาธารณะยอย ประเด็น

ดังกลาวลวนถือวาเปนจุดแข็งของกระบวนการนโยบายสาธารณะที่ไดรับการยอมรับทั่วไป

วงจรนโยบายในกระบวนการนโยบายมีความจำเปน

หากขาดการใหความสำคัญกับวงจรนโยบายภายในกระบวนการนโยบายสาธารณะ อาทิ การ

นิยามปญหาสาธารณะ อาจกอใหเกิดปญหาการยอมรับวาระนโยบายและนำมาสูการตอตานนโยบาย

สาธารณะ วงจรการนิยามปญหาและกำหนดวาระนโยบายสาธารณะ จึงจำเปนตอการทำใหปญหา

ชัดเจนและเกิดการยอมรับรวมกันระหวางภาคสวนตางๆ ทางสังคม กอนเขาสูกระบวนการอื่น
(Howlett, 2020b) ซึ่งเปนประโยชนตอนักวิเคราะหและนักกำหนดนโยบายในการระบุหรือนิยาม

นโยบาย รวมถึงนำมาสูการตัดสินใจนโยบายไดอยางชาญฉลาด (Ascher, 2017: 160; Sidney, 2007:
ั
79) ดังนั้นกระบวนการนโยบายจึงถือเปนเครื่องมือจำเปนตอการพัฒนาประเทศ เนื่องจากมีศกยภาพ

232