Page 215 - 001

นโยบายสาธารณะ: แนวคิดพื้นฐาน ขอโตแยงกระบวนการนโยบาย และระเบียบวิธ ยศธร ทวีพล
ี
Public Policy: Basic Concepts, Policy Process Arguments and Methodology

วาทกรรมนโยบาย

การศึกษาของ ยศธร ทวีพล (2565ข: 31) ระบุวาวาทกรรมนโยบายเปนระเบียบวิธีและกล

ยุทธสำคัญในการวิจัย เนื่องจากมีลักษณะเฉพาะอันเปนการผลิตองคความรูใหมเพื่อเติมเต็มและตอบ

โจทยในการแกไขปญหาสาธารณะที่ปฏิเสธวิธีการแกไขปญหาหรือใชมุมมองเดิมในการแกปญหา แต 
เนนพิจารณาอิทธิพลผูกำหนดนโยบาย เบื้องหลังการสรางนโยบาย บทบาทผูมีสวนเกี่ยวของกับ
ี
นโยบาย กลุมผูมอิทธิพลกับนโยบายโดยออม ความไดเปรียบเสียเปรียบของผูมีสวนไดสวนเสียใน
นโยบาย ซึ่งเปนการศึกษาดวยวิธีการตีความปรากฏการณและสิ่งที่มนุษยสรางขึ้นผานภาษา บท
สนทนา ขอความ สัญลักษณ เอกสารราชการ นโยบาย ทัศนคติหรือมุมมองผูมีสวนเกี่ยวของ ใน

ประเด็นที่ไมถูกกลาวถึงมากนัก อาทิ กลุมคนชายขอบ กลุมเสียงขางนอย กลุมเปราะบางทางสังคม

วาทกรรมนโยบายแพรหลายในสหรัฐอเมริกา กลุมประเทศในสหภาพยุโรป รัสเซีย สิงคโปร จีนและ

อินเดีย โดยนำมาศึกษาในหลายมิติของนโยบาย อาทิ นโยบายการศึกษา สภาพแวดลอม สาธารณสุข
สังคมและเศรษฐกิจ วาทกรรมนโยบายจึงมีศักยภาพในการปรับปรุง พัฒนานโยบายอันนำมาสูการ

สรางนโยบายใหมและลดความสำคัญของนโยบายเดิมที่ไมสามารถแกไขปญหาสาธารณะได

ขั้นตอนการวิเคราะหวาทกรรมนโยบาย

นักวิจัยอาจเริ่มจากการออกแบบคำถามการวิจัยและคำตอบที่ตองการ จากนั้นพิจารณา
แหลงขอมูลในการนำมาตีความ ซึ่งอาจใชเอกสารราชการ นโยบาย บทสนทนา คำพูด สัญลักษณและ

็
สื่อตางๆ ประกอบการวิเคราะหวาทกรรมนโยบาย รวมถึงใชการสัมภาษณ การสังเกตหรือวิธีการเกบ
ขอมูลแบบอื่นตามการวิจัยเชิงคุณภาพหรือเชิงปริมาณ จากนั้นจึงพิจารณากำหนดรหัสขอมูล จัดกลุม

ขอมูล จัดประเภทขอมูลเพื่อเปนประโยชนตอการวิเคราะห และนำเสนอขอมูลผลการวิเคราะหใน
ลักษณะการตีความเพื่อสะทอนประเด็นเชิงสัญลักษณของนโยบายสาธารณะที่กำลังศึกษา


กรณีศึกษาการวิเคราะหวาทกรรมนโยบาย

ดังตารางที่ 6.4 กรณีศึกษาแสดงใหเห็นวาวาทกรรมนโยบายถูกนำมาศึกษาในหลายพื้นที่ อาทิ
ฟนแลนด สวีเดน เยอรมัน จีน อินเดีย รัสเซีย สหรัฐอเมริกา นิวซีแลนด รวมถึงใชขอมูลจากฐานขอมูล


ประกอบการศึกษา นอกจากนั้นหากพิจารณาประเด็นการศึกษา กรอบการวิเคราะหและการใชขอมูล

191