Page 211 - 001

นโยบายสาธารณะ: แนวคิดพื้นฐาน ขอโตแยงกระบวนการนโยบาย และระเบียบวิธ ยศธร ทวีพล
ี
Public Policy: Basic Concepts, Policy Process Arguments and Methodology

การวิจัยนโยบาย

หลักการทั่วไป

การวิจัยนโยบาย (policy research) มีลักษณะเปนการวิจัยนโยบายโดยเฉพาะ โดยอยภายใต 
ู
การวิจัยทางสังคมศาสตร ซึ่งมีฐานะเปนระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณที่ไดรับการ

ประยุกตในการศึกษาทางสังคมศาสตรมิติตางๆ อาทิ การคนหาแนวทางการแกไขปญหาสังคมที่


ซับซอน การวิเคราะหและการอธิบายสถานการณนโยบาย เศรษฐกิจ สังคม การเมือง วัฒนธรรมและ
ประเด็นอื่นๆ ในปจจุบัน (Aina, 2023) การวิพากษนโยบายในอนาคต การจัดการกับกระบวนการ
นโยบาย การคนหาสาเหตุและกลไกเชงสาเหตุในความสัมพันธของนโยบาย รวมถึงการนำนโยบายไป
ิ
ปฏิบัติ (Kilonzo and Ojebode, 2023) ครอบคลุมเปาหมายการวิจัยนโยบายอยางหลากหลาย ทั้งผู
มีสวนเกี่ยวของ มุมมองและกรอบแนวคิด อาทิ มุมมองทางเศรษฐกิจ สังคมวิทยา จิตวิทยา การเมอง
ื
และศาสตรการบริหาร การวิจัยนโยบายจึงเปนระเบียบวิธีวิจัยที่มีประสิทธภาพ มีอิทธิพลตอการตอบ

ิ
คำถามการวิจัยและใหขอเสนอแนะเชิงนโยบาย เนื่องจากตระหนักตอกลุมผูมีสวนไดสวนเสีย
ั
สำหรับการวิจยเชิงคุณภาพ การวิจัยนโยบายมีเปาหมายพิจารณาทัศนคต การรับรู บริบท
ิ
คุณลักษณะ เรื่องราว การศึกษาเชิงกรณีศึกษา ปรากฏการณ กิจกรรม ผูมีสวนเกี่ยวของ กระบวนการ
การจัดการและชุมชน การศึกษาเชิงประวัติศาสตรและการวิจัยปฏิบัติการ มากกวาการพิจารณาตัวเลข


ิ
หรือคาสถิต โดยตระหนักตอการแกปญหาและคนหาแนวทางการแกไขปญหาอยางเปนรูปธรรม การ

ั
็

วิจัยนโยบายภายใตขอบเขตดงกลาวสามารถประยุกตเครื่องมือการเกบขอมูลอยางหลากหลาย เชน
รายงาน บันทึก สิ่งประดิษฐ ซึ่งเปนขอมูลปฐมภมิ และบทความ หนังสือ เอกสารหรือสื่อสิ่งพิมพ อัน
ู

ั
ิ
เปนขอมูลทุติยภูมที่สำคัญตอนโยบาย และมีสวนชวยใหนักวิจัยทราบบริบทและจัดลำดับความสำคญ
ในการแกไขปญหาเพื่อใหคำแนะนำการพัฒนานโยบายสาธารณะที่มีคุณภาพ
ในขณะที่ระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณในการวิจัยนโยบายสาธารณะ มีหลายรูปแบบ อาทิ แบบ

ทดลอง กึ่งทดลองและไมมีการทดลอง ซึ่งรูปแบบที่ใชกันอยางแพรหลายสวนใหญเปนแบบไมทดลอง
รูปแบบดังกลาวนักวิจยจะใชวิธีการเก็บขอมูลโดยอาศัยแบบสอบถาม กำหนดคำถามปลายเปดหรือ
ั
ปลายปด ระบุตามความแตกตางของแบบสอบถามกับประเภทของขอมูล รวมถึงอาจอาศัยการสังเกต
ในขณะที่องคประกอบอื่นๆ ไมแตกตางกับเทคนิคการวิจัยนโยบายสาธารณะเชิงคุณภาพมากนัก

ิ
อยางไรก็ตาม นอกเหนือจากระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณและเชงคุณภาพในการวิจัยนโยบาย การวิจัย

187